{"id":2625,"date":"2025-01-28T14:20:00","date_gmt":"2025-01-28T13:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/francis-mizio.net\/?p=2625"},"modified":"2025-03-09T09:26:34","modified_gmt":"2025-03-09T08:26:34","slug":"comment-telerama-le-vatican-fredric-brown-et-arthur-c-clarke-mont-annonce-la-fin-du-monde","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/2025\/01\/28\/comment-telerama-le-vatican-fredric-brown-et-arthur-c-clarke-mont-annonce-la-fin-du-monde\/","title":{"rendered":"Comment T\u00e9l\u00e9rama, le Vatican, Fr\u00e9dric Brown et Arthur C. Clarke m&rsquo;ont annonc\u00e9 la fin du monde"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">C&rsquo;est l&rsquo;histoire d&rsquo;une association d&rsquo;id\u00e9es et d&rsquo;un vertige : j&rsquo;\u00e9coute ce midi sur <em>France Info<\/em> une interview d&rsquo;Olivier Tesquet (<a href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/oliviertesquet\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/www.linkedin.com\/in\/oliviertesquet\/<\/a>), journaliste tech de T\u00e9l\u00e9rama (*) qui r\u00e9agit (c&rsquo;est l&rsquo;expert de service ou d&rsquo;astreinte qui devait \u00eatre dispo au t\u00e9l\u00e9phone) \u00e0 l&rsquo;irruption de <em>DeepSeek<\/em>, l&rsquo;IA chinoise <em>a priori game changer<\/em> (jusqu&rsquo;\u00e0 ce que la <em>hype<\/em> m\u00e9diatique retombe, je prends les paris).<br \/>\nAu d\u00e9tour d&rsquo;une phrase, Olivier Tesquet explique qu&rsquo;il a \u00e9t\u00e9 en relation avec des <em>\u00ab\u00a0pr\u00e9lats du Vatican\u00a0\u00bb<\/em> tr\u00e8s pointus qui travaillent sur l&rsquo;IA. Je me dis (outre que T\u00e9l\u00e9rama est donc toujours tr\u00e8s catho) :<em> \u00ab\u00a0Tiens donc, le Vatican torture les IA&#8230; ? Pourquoi ?\u00a0\u00bb<\/em> (car ce ne peut \u00eatre seulement pour des questions purement techniques). Cela me renvoie illico \u00e0 une nouvelle de SF que j&rsquo;ai lue lors de mes lectures \u00e0 l&rsquo;\u00e2ge de 13 ans (oui, \u00e7a remonte) : <em>Les neuf milliards de noms de Dieu<\/em>, publi\u00e9e dans un recueil de Fredric Brown (immense auteur de \u00ab\u00a0l&rsquo;\u00e2ge d&rsquo;or\u00a0\u00bb de la SF **).<br \/>\nLa nouvelle (qui est en fait d&rsquo;Arthur C. Clarke, l&rsquo;auteur entre autres de <em>\u00ab\u00a02001, une odyss\u00e9e de l&rsquo;espace<\/em>\u00ab\u00a0) raconte cela :<em> \u00ab\u00a0des moines bouddhistes utilisent un ordinateur pour g\u00e9n\u00e9rer toutes les permutations possibles du nom de Dieu, croyant que cela entra\u00eenera la fin de l\u2019univers. Les informaticiens qui les assistent restent sceptiques, mais \u00e0 la fin, alors qu\u2019ils quittent le monast\u00e8re, ils voient les \u00e9toiles s\u2019\u00e9teindre une \u00e0 une dans le ciel tib\u00e9tain, sugg\u00e9rant que la proph\u00e9tie des moines \u00e9tait vraie.\u00a0\u00bb<\/em> (je vous colle la nouvelle, courte, plus bas).<br \/>\nAlors qu&rsquo;on ne cesse de pr\u00e9dire de fa\u00e7on dystopique la fin de l&rsquo;humanit\u00e9 avec l&rsquo;IA, voici comment T\u00e9l\u00e9rama, le Vatican, Fredric Brown et Arthur C. Clarke dans mon esprit malade m&rsquo;ont confirm\u00e9 l&rsquo;annonce suppos\u00e9e de la fin du monde, puisqu&rsquo;ils y ont tous travaill\u00e9 ou y travaillent. La fin des temps n&rsquo;arrivera pas via une routine combinatoire \u00e0 la fa\u00e7on de celle des logiciels de craquage de mots de passe&#8230; mais par IA puisque le Vatican lui-m\u00eame est sur ses gardes. C&rsquo;est le sens proph\u00e9tique de la nouvelle \u00e0 lire ci-dessous.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">(En revanche, Fredric Brown est l\u2019auteur de \u201cLa R\u00e9ponse\u201d, <em>The Answer<\/em>, une autre courte nouvelle o\u00f9 des scientifiques connectent tous les ordinateurs du monde pour poser la question ultime : \u00ab Dieu existe-t-il ? \u00bb. La machine r\u00e9pond : \u00ab Oui, maintenant il y a un Dieu \u00bb.)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">(*) je raconterai peut-\u00eatre un jour comment le directeur de r\u00e9daction de T\u00e9l\u00e9rama de l&rsquo;\u00e9poque m&rsquo;a dit un jour (fin 1995), les yeux dans les yeux et dans son bureau, me refusant de la place dans le magazine pour \u00e9crire sur ce qui allait nous arriver :<em> \u00ab\u00a0Aussi longtemps que T\u00e9l\u00e9rama existera on ne parlera pas de vos trucs d&rsquo;informatique\u00a0\u00bb.<\/em> Mais passons. On a dit aussi jadis chez IBM \u00e0 Bill Gates (je ne me compare pas, hein) qu&rsquo;il n&rsquo;y aurait jamais plus de 4 ou 5 ordinateurs dans le monde. Il y en a plus dans la pi\u00e8ce o\u00f9 vous lisez ce billet. Passons encore.<\/p>\n<p>(**) Nouvelle parue dans <em>Autres dieux, autres mondes,<\/em> chez Deno\u00ebl (1971).<\/p>\n<hr \/>\n<h2 style=\"text-align: center;\"><strong>La nouvelle : Les 9 milliards de noms de Dieu, d&rsquo;Arthur C. Clarke<\/strong><\/h2>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>(n&rsquo;oubliez pas que cela a \u00e9t\u00e9 \u00e9crit en 1971, p\u00e9riode <\/em><br \/>\n<em>lors de laquelle l&rsquo;informatique personnelle ne faisait que balbutier, <\/em><br \/>\n<em>et imaginez l&rsquo;impact sur un lecteur en 1971)<\/em><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-2627 size-full\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-13.59.38.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"846\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-13.59.38.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-13.59.38-300x208.png 300w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-13.59.38-1024x709.png 1024w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-13.59.38-768x532.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2628\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.06-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2629\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.15-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2630\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.27-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2631\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.37-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2632\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.00.52-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2633\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.00-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2634\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.11-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2635\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"1562\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28-235x300.png 235w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28-801x1024.png 801w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28-768x982.png 768w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.28-1202x1536.png 1202w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-2636\" src=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.46.png\" alt=\"\" width=\"1222\" height=\"530\" srcset=\"https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.46.png 1222w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.46-300x130.png 300w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.46-1024x444.png 1024w, https:\/\/francis-mizio.net\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Capture-decran-2025-01-28-a-14.01.46-768x333.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1222px) 100vw, 1222px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C&rsquo;est l&rsquo;histoire d&rsquo;une association d&rsquo;id\u00e9es et d&rsquo;un vertige : j&rsquo;\u00e9coute ce midi sur France Info une interview d&rsquo;Olivier Tesquet (https:\/\/www.linkedin.com\/in\/oliviertesquet\/), journaliste tech de T\u00e9l\u00e9rama (*) qui r\u00e9agit (c&rsquo;est l&rsquo;expert de service ou d&rsquo;astreinte qui devait \u00eatre dispo au t\u00e9l\u00e9phone) \u00e0 l&rsquo;irruption de DeepSeek, l&rsquo;IA chinoise a priori game changer (jusqu&rsquo;\u00e0 ce que la hype m\u00e9diatique<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2638,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[33,5],"tags":[],"fm_constellation":[],"class_list":["post-2625","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mode-degrade","category-news"],"acf":[],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/piaille.fr\/@francismizio\/113906181938174373","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2625","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2625"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2625\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2641,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2625\/revisions\/2641"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2638"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2625"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2625"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2625"},{"taxonomy":"fm_constellation","embeddable":true,"href":"https:\/\/francis-mizio.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/fm_constellation?post=2625"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}